
POLITIKE
 AKTUALITET
 INVESTIGIMI
 SPECIALE
 RRETHET
 EKONOMI
 SOCIALE
 SHENDETESI
 KOMENT & DEBAT
 DEBAT
 FORUM
 INTERVISTA
 DOSIER
 RAJONI
 KOSOVA
 BOTA
 SPORT
 REPORTAZH
 SUPLIMENTI SHERBIM


STAFI I GAZETES
 REKLAMA NE GAZETE

|
|

Flet mjekja Diana Canaj: Si mund tė shmangen abortet spontane
Eljona Lata
Abortet spontane kėtė vit janė renditur si njė ndėr dhjetė diagnozat mė tė shpeshta. Po sipas statistikave zyrtare rezulton se rreth 20% e shtatzėnive ndėrpriten pėr shkak tė abortit spontan. Aborti spontan qė zakonisht ndodh nė tremujorin e parė tė shtatzėnisė pėrjetohet rėndė dhe shpesh lidhet me anomalitė gjenetike tė fetusit ose mos pozicionimin e vezės sė fekonduar nė mitėr. Nė statistikat vjetore tė dy materniteteve nė Tiranės, gjysma e aborteve tė regjistruara rezulton se janė aborte spontane. Sipas mjekes Diana Canaj, pėr tė shmangur njė abort spontan, ēiftet duhet tė tregohen tė kujdesshėm para se tė nisin njė fėmijė dhe gjatė muajve tė parė tė shtatzėnisė. Gjinekologia shpjegon se nė momentin qė ēifti vendos pėr njė shtatzėni duhet tė jetė i informuar pėr faktorėt etiologjikė. Duke i ditur faktorėt qė rrezikojnė shtatzėninė, ēifti dhe personeli mjekėsor duke bashkėpunuar, realizojnė njė shtatzėni tė dėshiruar dhe i shmangen nė pėrqindje tė lartė abortit u shpreh mjekja Canaj. Shkaqet qė ēojnė pjesėn mė tė madhe tė nėnave drejt aborteve janė tė nė tė ndryshme, por nė tė shumtėn e rasteve vjen pėr shkak tė pakujdesisė tė partnerėve.
Evidentimi
Nė maternitetin vjetėr abortet spontane ishin ndėr 10 diagnozat mė tė shpeshta. Nė kėtė maternitet numėroheshin rreth 360 aborte spontane pėr vitin 2009. Pėr kėtė arsye, mjekėt kėshillojnė se pas marrjes sė vendimit pėr tė pasur fėmijė, kontrolli mjekėsor pėrpara tentativės pėr shtatzėni, ka rėndėsi, sepse bėn tė mundur korrigjimin e defekteve tė mundshme gjenetike te gruaja ose te burri. Nė kėtė drejtim mjekėsia ka avancuar mjaft dukshėm. Pra drejtimi i ēiftit pėr analiza gjenetike si pėr gruan dhe pėr burrin nė qendra tė specializuara ėshtė domosdoshmėri. Nėna e ardhshme si mbajtėse e fėmijės pėr rreth nėntė muaj nė organizmin e saj nuk duhet qė gjatė kėsaj periudhe tė kalojė infeksione akute apo ti pėrsėriten sėmundjet kronike shprehet gjinekologia Canaj. Kontrolli mjekėsor para shtatzėnisė, kontrolli mjekėsor periodik gjatė shtatzėnisė duke parandaluar infeksionet e mundshme, apo dhe mjekimi i specializuar mjekėsor si pėr infeksionet ashtu dhe pėr sėmundjet kronike rrit shkallėn e mundėsisė pėr tė mos ndodhur abort spontan. Sipas mjekėve njė femėr mund tė kontribuojė nė pakėsimin e rreziqeve tė njė aborti spontan. Kuptohet qė kėto pėrkujdesje nuk mund tė kenė njė ritėm tė shfrenuar. Duke mos harruar qė je shtatzėnė: duhet tė evitosh gjestet dhe veset e kėqija tė cilat mund tė dėmtojnė fetusin. Ndalo tė pish duhan pėr shkak se femrat duhanpirėse kanė mė shumė mundėsi tė kenė njė lindje tė parakohshme dhe si rrjedhojė fėmijė mė tė vegjėl se normalėt. Evitoni streset, tė cilat provokojnė kontraktimin e mitrės. Mos pini asnjė farmaceutik pa kėshillėn e mjekut.
Shkaqet
Sipas mjekėve aborti spontan qė zakonisht ndodh nė tremujorin e parė tė shtatzėnisė pėrjetohet rėndė dhe shpesh lidhet me anomalitė gjenetike tė fetusit ose mos pozicionimin e vezės sė fekonduar nė mitėr. Konsiston nė 90% tė aborteve spontane dhe ka tė bėjė me gabime nė kromozome ose siē quhet ndryshe gabime gjenetike. Disa gabime gjenetike tė pasqyruar si fillim nė nivelin kromozomik, nė qelizat e para qė nisin tė formohen nė vezėn e fekonduar, i japin vend me shumė abortit spontan e praktike dhe mė pas anomalitė janė tė tilla e nuk lejojnė zhvillimin normal tė fetusit, dhe nė kėtė mėnyrė ėshtė vetė natyra qė e ndėrpret kėtė shtatzėni, duke ndaluar fetusin tė rritet e tė bėhet njė fėmijė. Doktoreshė Canaj, shprehet se mungesat e rėnda nė ushqyerje si dhe mungesa e vitaminave C dhe D rrit riskun pėr abort spontan. Gjithashtu anomalitetet e organeve riprodhuese si pėr gruan primare ashtu dhe atė qė ka kryer aborte apo lindje tė mėparshme, korrigjohen nė rast sė bėhet ekzaminimi i duhur dhe i specializuar gjinekologjik pėrpara mbetjes shtatzėnė. Edhe nė kėto raste ėshtė e mundur shmangia e aborteve spontane. Domosdoshmėria e ekzaminimit hormonal pėr tė parė nivelin e hormoneve nė gjak, shpie nė konkluzionin se mund tė mbahet dhe tė ēohet deri nė fund njė shtatzėni e dėshiruar.
Shkaqe tė tjera
-Anomali tė mitrė
s. Ndodh qė qafa e mitrės tė hapet spontanisht dhe tė lejojė rėnien e fetusit. Nė kėtė rast mjeku nėnshtron pacienten nė njė ngushtim tė qafės sė mitrės, dhe qė bėhet rreth javės sė tretė tė shtatzėnisė. Me ketė ndėrhyrje mjeku vendos qė qarkore rreth qafės sė mitrės dhe e shtrėngon atė duke e bėrė nyje nė mėnyrė qė tė shtrėngohet gypi dhe tė bėjė tė mundur zhvillimin e shtatzėnisė. Ky ngushtim bėhet nė pjesėn e qafės sė mitrės qė ndahet nga gypi urinar. Abortet spontane tė vonshėm shkaktohen pėrgjithėsisht nga njė keq formim i mitrės ose i qafės sė saj.
-Disa nga infeksionet si toxoplasmosi, listeria ose disa sėmundje seksualisht tė transmetueshme si l'Herpes, Clamidia ose Blenorragia, mund tė shkaktojnė njė abort spontan.
Njė higjienė e keqe jetėsore mund tė jetė shkak i njė aborti spontan.
-Shkaqet Mashkullore.
Cilėsia e spermės nė shumė raste mund tė jetė shkak pėr origjinėn e njė aborti spontan tė pėrsėritur.
20 Shkurt 2010
|
|
|
 Sociale
"Brain Gain" - tėrheqja e intelektualėve
Sinan Tafaj: Ndėshkimi i fundit i qeverisė pėr personat me aftėsi tė kufizuar
Bashkia e Tiranės nga 15 gusht parkimet publike me pagesė
Pranga mjekėve, korrupsion me dėshmitė e aftėsive nė punė
Tė dhėnat qė duhen deklaruar pėr tė pėrfituar kredi me 0 pėr qind
Pėrfundon faza e parė e konkursit nė Akademinė e Arteve
Banorėt e Kamzės, Paskuqanit, Durrėsit, Vlorės, Sarandės, Elbasanit, Shkodrės qė marrin lejen e legalizimit
Profesionet e vėshtira, ndarja sipas kategorive
Pensionet e ushtarakėve, modeli sesi fitohet nė Gjykatė
Shpresė e re: Terapia gjenetike kundėr virusit HIV
Paragjykimi pėrballė realitetit - Turistėt e huaj pushojnė nė bregdetin shqiptar
Projektligji pėr profesionet e vėshtira,kush pėrfiton
Pensionet, ish-ushtarakėt: Qeveria tė zbatojė ligjin, fatura financiare e pėrballueshme
Shkolla e Magjistraturės pėrcakton dokumentet dhe tarifėn pėr konkursin
Provimet me zgjedhje, shpėrndahen rezultatet pėr 2 mijė maturantėt
Fusha e Aviacionit, pėrplasen Ministria e Ekonomisė me Bashkinė e Tiranės
Studimi: 12 500 tė diplomuar rezultojnė tė papunė
Pensionet, Ushtarakėt, pas 11 gushtit nis zbatimi i vendimit tė Kushtetueses
Rrobat e banjės dhe aksesorėt pas plazhit
Joshja, detajet qė i ēmendin meshkujt
MASH njeh diplomat e 50 studentėve pėr muajin korrik
Qeveria ndryshon masėn e pagesės pėr tė verbrit, paraplegjikėt dhe tetraplegjikėt
Kreu i pensionistėve Isa Gorica: Rritja e pensioneve, e papėrfillshme
Reformimi i sistemit tė sigurimeve shoqėrore nė Shqipėri
Rriten rastet e denoncimit tė dhunės nė familje
Nė Shqipėri produktet e stinės importohen me ēmime tė larta
Ministria e Mjedisit vendos gjoba pėr ndotjen
Ministria e Arsimit nis shpėrndarjen e Formularit A2 nė rrethe
Sinan Tafaj: Do i drejtohemi qeverisė me katėr kėrkesa
Specialistėt e MASH-it: Si duhet tė plotėsoni formularin A2

|